Euro prek nivel të ri historik kundër Lekut: çfarë ndodh në tregun valutor

Euro prek nivel të ri historik kundër Lekut: çfarë ndodh në tregun valutor

Kursi i këmbimit mes Euros dhe Lekut shqiptar ka arritur një tjetër minimum historik gjatë javës së fundit. Sipas të dhënave zyrtare të Bankës së Shqipërisë, monedha europiane u këmbye me 94.3 lekë, duke u bërë kështu niveli më i ulët i regjistruar ndonjëherë në tregun valutor shqiptar.

Që nga fillimi i vitit 2025, Euro ka pësuar një zhvlerësim prej 2.6%, ndërsa në bazë vjetore rënia e kursit arrin në 3.8%. Kjo tendencë e theksuar ka nxitur shqetësime midis aktorëve të tregut, të cilët identifikojnë disa faktorë kryesorë që kanë kontribuar në këtë situatë.

Sipas burimeve nga tregu, oferta e valutës europiane ka qenë veçanërisht e lartë gjatë këtij periudhe, duke u lidhur kryesisht me sezonin turistik. Gjatë fundjavave, flukset valutore kanë rënë thellë, duke u nxitur nga rritja e këmbimeve të kryera nga vizitorët nga vendet fqinje, duke përfshirë edhe Kosovën.

Ndërhyrjet e Bankës së Shqipërisë: efekt i zbehtë ndaj rënies së Euros

Edhe pse Banka Qendrore e Shqipërisë ka ndërmarrë masa të rëndësishme për të stabilizuar kursin, duke blerë periodikisht valutë në tregun valutor, efekti i këtyre ndërhyrjeve po bëhet gjithnjë e më i zbehtë. Që prej vitit 2024, institucioni ka blerë më shumë se dy miliardë euro nëpërmjet këtyre operacioneve, duke ngadalësuar rënien e kursit, por pa arritur ta ndalojë plotësisht.

Një nga dilemat kryesore me të cilat përballet tani Banka e Shqipërisë është rritja e çmimeve. Me inflacionin që ka arritur objektivin prej 3%, blerja e valutës për kontrollin e stabilitetit të çmimeve bëhet gjithnjë e më e vështirë të justifikohet. Kjo situatë e detyron institucionin të rishikojë strategjinë e tij monetare, duke u drejtuar drejt një politike më shtrënguese.

Faktorë shtesë që ndikojnë në rënien e Euros

Forcimi i Lekut në tregun valutor është nxitur edhe nga politika fiskale e shtrëngueshme e qeverisë, e cila ka reduktuar ndjeshëm ofertën e valutës vendase. Në fund të muajit maj 2025, suficiti buxhetor kishte arritur në 53.7 miliardë lekë, një rritje prej 37% krahasuar me periudhën e njëjtë të vitit të kaluar. Kjo tregon një tendencë të qartë drejt akumulimit të mjaftueshëm të rezervave gjatë pjesës më të madhe të vitit.

Ndërkohë, aktorët e tregut theksojnë se rënia e Euros mund të lidhet edhe me faktorë strukturorë, siç është cikli i sektorit të pasurive të paluajtshme. Banka e Shqipërisë vlerëson se në fund të vitit 2025, stoku i investimeve të huaja në këtë sektor kishte arritur në 2.63 miliardë euro, një rritje prej 17 herë në dekadën e fundit.

Perceptimi i tregut sugjeron se një pjesë e madhe e valutës që hyn në treg mund të ketë prejardhje nga aktivitete të paligjshme, duke përfshirë edhe pastrimin e parave. Në këtë kontekst, gjatë muajit qershor 2025, Prokuroria e Posaçme njoftoi zbulimin e dy skemave të mëdha të pastrimit të parave në sektorin e ndërtimit.

Me pak fjalë

Rënia e kursit të Euros kundër Lekut shqiptar ka arritur një nivel të ri historik, duke u ndikuar nga faktorë sezonalë si turizmi dhe aktivitetet informale në tregun e ndërtimit. Ndërhyrjet e Bankës së Shqipërisë kanë ngadalësuar rënien, por nuk kanë arritur ta ndalojnë plotësisht. Në afat të gjatë, politika monetare mund të bëhet më shtrënguese për të kontrolluar inflacionin dhe stabilitetin e çmimeve.

Personat e përmendur

• Banka e Shqipërisë - Banka e Shqipërisë

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.