Protesta e punëtorëve privatë në Ditën e Punës: "Ne jemi lodhur, na dëgjoni!"

Protesta e punëtorëve privatë në Prishtinë: "Ne jemi lodhur, na dëgjoni!"

Në një akt simbolik dhe të fuqishëm, Federata Sindikale e Punëtorëve të Sektorit Privat ka organizuar një protestë masive në Ditën Ndërkombëtare të Punëtorëve, duke kërkuar drejtësi për të gjithë ata që punojnë në kushtet më të vështira të Kosovës. Aktiviteti, i cili ka nisur nga sheshi “Zahir Pajaziti” dhe ka përfunduar pranë objektit të Qeverisë dhe Kuvendit të Kosovës, ka qenë një thirrje e zërit të punëtorëve që po mbajnë barrën e ekonomisë kombëtare.

Protestuesit kanë bërë thirrje për respektimin e të drejtave të tyre, duke theksuar se pagat e tyre janë të pamjaftueshme, kushtet e punës janë të rrezikshme, dhe institucioneve u mungon vullneti për të vepruar. Mes tyre, Jusuf Azemi, kryetar i Sindikatës së Sektorit Privat, ka qenë zëri më i fuqishëm kundër padrejtësisë që po përjetojnë punëtorët e këtij sektori.

Thirrja e Azemit: "Ne po skllavërohemi nga njerëzit tanë"

Gjatë fjalës së tij, Jusuf Azemi ka bërë një thirrje të ashpër ndaj qeverisë, duke iu drejtuar direkt Adem Jasharit dhe Zahir Pajazitit, duke iu referuar amanetit të tyre për drejtësi sociale. Ai ka deklaruar:

“Ata njerëz që i kemi brenda këtyre godinave, të nderuarit Adem dhe Zahir, nuk po ua kryejnë amanetin e tyre siç duhet. Ne po skllavërohemi nga njerëzit tanë. Sot po marrim një pagë prej 239 euro. Të nderuarit Adem Jashari dhe Zahir, kisha dëshirë që një javë të zgjohemi dhe t’i shihni këta njerëz që po na marrin gjakun tonë me pambuk, dalë e ngadalë.”

Azemi ka theksuar se punëtorët e sektorit privat janë të vetëdijshëm për padrejtësinë që po iu bëhet, duke iu referuar veçanërisht mungesës së pagës së 13-të, e cila u garantua për punëtorët e sektorit publik. Ai ka thënë:

“Sektori publik mori pagën e 13-të, u gëzuam shumë sepse menduam që edhe ne do t’i marrim. Është një padrejtësi të cilën vetëm ne, punëtorët e sektorit privat të Kosovës, e mbajmë mbi shpatullat tona. Kryeministri ynë, kryeparlamentari dhe të gjithë të tjerët brenda një muaji me buxhetin e tyre u rritën për gjashtë mijë euro, ndërsa ne, të nderuarit, edhe sot po marrim 239 euro.”

Raba Dushi: "Ne kërkojmë drejtësi, jo luks"

Raba Dushi, një tjetër zë i fuqishëm në protestë, ka folur në emër të mijëra punëtorëve që janë lodhur nga padrejtësitë e përsëritura. Ajo ka theksuar se secili punëtor ka përjetuar ndonjë formë padrejtësie, duke iu drejtuar institucioneve me një mesazh të qartë:

• Pagat janë të pamjaftueshme për të mbuluar shpenzimet e përditshme.
• Kushtet e punës janë të rrezikshme, por asnjë institucion nuk vepron për të përmirësuar situatën.
• Ne kërkojmë drejtësi, jo luks – ne duam që të drejtat tona të respektohen.

Dushi ka bërë thirrje për një reagim të menjëhershëm nga qeveria, duke thënë:

“Ne punëtorët e sektorit privat jemi lodhur. Secili prej nesh ka përjetuar ndonjë padrejtësi. Pagat tona janë të ulëta, kushtet e punës janë të rrezikshme, dhe asnjë nga institucionet nuk po vepron. Mjaftë pritëm, reagoni, kritikoni, lajmëroni çdo padrejtësi!”

Afërdita Hoxha: "Ne jemi zëri i mijëra punëtorëve që mbajnë këtë vend në këmbë"

Afërdita Hoxha ka shtuar zërin e saj në protestë, duke theksuar se punëtorët janë lodhur duke u nënvlerësuar dhe duke u përdorur si mjet për interesat politike. Ajo ka deklaruar:

“Jemi lodhur duke u nënvlerësuar, jemi lodhur duke mos u dëgjuar. Zëri ynë është zëri i mijëra punëtorëve që çdo ditë e mbajnë këtë vend në këmbë por që nuk trajtohemi siç e meritojmë. Ne nuk kërkojmë lluks, ne kërkojmë drejtësi. Unë sot nuk flas në emrin tim, por në emrin e çdo nëne që punon e nuk i del paga deri në fund të muajit, në emrin e çdo të riu që mendon të largohet nga vendi sepse nuk sheh të ardhme këtu.”

Ajo ka mbyllur duke iu drejtuar institucioneve:

“I bëjmë thirrje institucioneve: na dëgjoni, na respektoni, punoni për qytetarë e jo kundër tyre.”

Përgjigja e institucioneve: Një reagim i vonuar?

Deri më tani, asnjë përgjigje zyrtare nga qeveria ose parlamenti nuk është bërë publike për kërkesat e punëtorëve. Megjithatë, protestat e tilla kanë qenë një praktikë e zakonshme në Kosovë, ku punëtorët e sektorit privat kanë mbajtur protesta të shumta gjatë viteve për të kërkuar përmirësime në kushtet e tyre të punës dhe rritjen e pagave.

Sipas të dhënave të fundit, paga mesatare në Kosovë është rreth 450 euro, por shumë punëtorë në sektorin privat marrin shumë më pak, duke u detyruar të mbështeten në mbështetjen e familjes ose të kërkojnë punë të tjera për të përmbushur nevojat e tyre themelore.

Çfarë duhet të ndryshojë?

Ekspertët kanë theksuar se Kosova duhet të marrë masa konkrete për të përmirësuar kushtet e punës në sektorin privat, duke përfshirë:

• Rritjen e pagave minimale në nivelin e kostos së jetesës.
• Zbatimin e ligjeve për sigurinë në punë, veçanërisht në sektorët me rrezik të lartë.
• Sigurimin e pagës së 13-të për të gjithë punëtorët, pavarësisht nga sektori.
• Krijimin e mekanizmave për mbikëqyrje të kushtet e punës dhe ndëshkimin e punëdhënësve që shkelin ligjet.

Një nga zgjidhjet e propozuara është krijimi i një buxheti të veçantë për sektorin privat, i cili do të mundësojë përmirësimin e kushtet e punës dhe rritjen e pagave. Megjithatë, deri më tani, asnjë plan i tillë nuk është miratuar nga qeveria.

Reagimet në rrjetet sociale

Protesta ka gjetur jehonë të madhe në rrjetet sociale, ku shumë përdorues kanë shprehur mbështetjen e tyre për punëtorët. Mes tyre, kanë qenë edhe figura të njohura të shoqërisë civile dhe politikanë, të cilët kanë bërë thirrje për veprim të menjëhershëm nga institucione.

Një përdorues në Twitter ka shkruar: “Punëtorët e Kosovës janë mbartësit e këtij vendi. Nëse ata bien, i bie gjithë vendi. Qeveria duhet të veprojë tani, jo nesër!”

Një tjetër ka shtuar: “239 euro për një muaj pune? Kjo nuk është e drejtë. Ne duhet të ndryshojmë këtë sistem që e shfrytëzon punën e njerëzve.”

Perspektiva e të ardhmes

Edhe pse protestat e tilla janë një hap i rëndësishëm drejt përmirësimit të kushtet e punës, shumë punëtorë kanë shprehur skepticizëm në lidhje me ndryshimet reale që do të ndodhin. Megjithatë, thirrjet e tyre për drejtësi kanë bërë që tema të bëhet një nga prioritetet kryesore në diskutimet politike të ardhshme.

Sipas analistëve, nëse qeveria nuk vepron në mënyrë të menjëhershme, protesta të tilla mund të përshkallëzohen, duke sjellë pasoja të rënda për stabilitetin social të vendit. Prandaj, është e domosdoshme që institucioneve të marrin masa konkrete për të përmbushur kërkesat e punëtorëve dhe të sigurojnë një të ardhme më të mirë për të gjithë qytetarët e Kosovës.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.