Zvicra drejt kufizimit të fishekzjarrëve, rreth 70% e qytetarëve mbështesin iniciativën

Më 29 nëntor, qytetarët zviceranë do të votojnë për një iniciativë që synon ndalimin e shitjes dhe përdorimit të fishekzjarrëve të zhurmshëm.

Sipas sondazheve të fundit, gati shtatë në dhjetë votues e mbështesin këtë propozim, duke reflektuar ndryshimin e qëndrimeve të shoqërisë ndaj zhurmës, mbrojtjes së kafshëve dhe mjedisit, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Fishekzjarrët, të cilët për dekada kanë qenë pjesë e pandashme e festimeve kombëtare dhe ngjarjeve të rëndësishme në Zvicër, po përballen me një debat gjithnjë e më të madh mbi ndikimin e tyre në jetën e përditshme.

Sipas sociologut Sandro Cattacin, drejtues i Departamentit të Sociologjisë në Universitetin e Gjenevës, mbështetja e gjerë për kufizimin e fishekzjarrëve tregon një transformim të rëndësishëm të shoqërisë zvicerane.

Ai shpjegon se toleranca ndaj zhurmës është zvogëluar ndjeshëm gjatë viteve të fundit, veçanërisht për shkak të stresit, ngarkesës në punë dhe shqetësimeve në rritje për mirëqenien personale.

Në të njëjtën kohë, mbrojtja e kafshëve, ndotja e mjedisit, rreziku nga zjarret dhe ndikimi te personat me probleme shëndetësore janë bërë çështje gjithnjë e më të rëndësishme për qytetarët.

Sipas Cattacin, fishekzjarrët nuk kanë më të njëjtin rol shoqëror që kishin 20 apo 30 vjet më parë.

Historikisht, ato përdoreshin nga shtresat e pasura dhe udhëheqësit për të demonstruar pushtetin dhe prestigjin e tyre. Më vonë, me krijimin e shteteve kombëtare, u shndërruan në simbole të identitetit dhe bashkimit kombëtar.

Në Zvicër, festimet e 1 Gushtit, Ditës Kombëtare, janë një shembull i kësaj tradite, ku fishekzjarrët kanë shërbyer për të krijuar emocione të përbashkëta dhe ndjenjën e përkatësisë.

Megjithatë, sociologu vlerëson se sot kjo traditë ka marrë një dimension tjetër.

Fishekzjarrët janë shndërruar gjithnjë e më shumë në një mjet marketingu për qytetet, që synon të tërheqë turistë dhe vizitorë, në vend që të shërbejë kryesisht për forcimin e lidhjeve ndërmjet qytetarëve.

Si shembull përmendet festivali i madh Züri-Fäscht në Cyrih, i mbajtur për herë të fundit në vitin 2023, ku spektakli i fishekzjarrëve ishte organizuar dhe sinkronizuar me muzikë. Sipas Cattacin, edhe mënyra se si njerëzit i përjetojnë këto ngjarje ka ndryshuar. Në vend që ta shijojnë drejtpërdrejt spektaklin, shumë persona e ndjekin atë përmes telefonave, duke regjistruar video për t’i publikuar në rrjetet sociale.

Një alternativë që po përdoret gjithnjë e më shumë nga qytetet janë spektaklet me dronë, të cilat krijojnë figura dhe efekte ndriçimi në qiell pa shpërthimet karakteristike të fishekzjarrëve.

Megjithatë, sociologu konsideron se dronët nuk mund ta zëvendësojnë plotësisht përvojën emocionale të fishekzjarrëve, pasi zhurma dhe dridhjet janë pjesë e rëndësishme e përjetimit kolektiv.

Ai paralajmëron gjithashtu se zhdukja e festimeve të përbashkëta mund të dobësojë lidhjet shoqërore dhe ndjenjën e përkatësisë në komunitet. Për këtë arsye, sipas tij, është e rëndësishme të gjenden mënyra të reja për organizimin e ngjarjeve që bashkojnë qytetarët. Iniciativa që do të votohet më 29 nëntor nuk synon ndalimin absolut të të gjitha fishekzjarrëve. Ajo kërkon kryesisht kufizimin e shitjes dhe përdorimit të mjeteve piroteknike të zhurmshme, ndërsa për ngjarje të rëndësishme publike mund të lejohen përjashtime me autorizim të veçantë nga kantonet.

Mbështetësit e iniciativës argumentojnë se kufizimet do të ndihmonin në mbrojtjen e kafshëve, njerëzve dhe mjedisit. Kundërshtarët, përfshirë qeverinë dhe shumicën parlamentare, vlerësojnë se masa është tepër kufizuese dhe mund të dëmtojë një traditë të rëndësishme festive.

Debati në Zvicër është pjesë e një tendence më të gjerë ndërkombëtare. Vende si Irlanda dhe Holanda kanë vendosur ose miratuar kufizime të ashpra ndaj përdorimit privat të fishekzjarrëve, ndërsa Australia dhe Singapori zbatojnë rregulla shumë kufizuese. Votimi i 29 nëntorit pritet të tregojë nëse shumica e qytetarëve zviceranë janë të gatshëm t’i japin përparësi mbrojtjes së mjedisit, kafshëve dhe qetësisë publike përballë një tradite shumëvjeçare festive.

The post Zvicra drejt kufizimit të fishekzjarrëve, rreth 70% e qytetarëve mbështesin iniciativën appeared first on Albinfo.

Burimi i lajmit: albinfo.ch
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.