Hoxha në Kalabri: Komuniteti arbëresh, urë jetësore midis Shqipërisë dhe Italisë

May 30, 2026 - 20:01
Hoxha në Kalabri: Komuniteti arbëresh, urë jetësore midis Shqipërisë dhe Italisë

Ministri Hoxha në Vena di Maida: Një takim me historinë e gjallë të arbëreshëve

Komuniteti arbëresh në Itali mbetet një nga shembujt më të rrallë të mbijetesës kulturore dhe gjuhësore në Evropë. Në edicionin e 31-të të Manifestimit Kulturor Folklorik për Vlerësimin e Pakicave Gjuhësore, të mbajtur në Vena di Maida, Kalabri, prania e diplomacisë shqiptare theksoi rëndësinë strategjike të këtyre komuniteteve për Shqipërinë.

Ngjarja, e organizuar nga Shoqata Kulturore “Progetto Caraffa”, u mbështet nga autoritete vendore italiane, figura të shquara akademike dhe përfaqësues të lartë të qeverisë shqiptare. Aktiviteti kishte si qëllim nderimin e një trashëgimie që sfidon kohën, duke ruajtur identitetin kombëtar në zemër të Kalabrisë.

Gjatë vizitës, Ministri për Evropën dhe Punët e Jashtme, Ferit Hoxha, vlerësoi kontributin e jashtëzakonshëm të familjeve arbëreshe, të cilat kanë mbajtur gjallë gjuhën dhe zakonet e të parëve përmes strukturave komunitare.

Një ditë e veçantë në zemër të Kalabrisë

Ministri Hoxha ndau mbresat e tij nga takimi në Vena di Maida, duke e përshkruar atë si një ditë emocionuese:

“Një ditë vërtet e veçantë dhe emotionuese me arbëreshët në Vena di Maida, në zemër të Kalabrisë. Është një nga ato hapësira në Itali ku historia shqiptare vazhdon të jetojë e të flasë prej më shumë se pesë shekujsh. Gjuha, traditat dhe identiteti ynë kombëtar janë ruajtur me përkushtim të jashtëzakonshëm nga brezi në brez.”

Ai shprehu mirënjohje të thellë institucionale për figurat akademike të pranishme, si Prof. Francesco Stirparo, Prof. Cettina Mazzei dhe Prof. Francesco Altimari, duke i cilësuar ata si rojtarë të një pasurie që i kalon kufijtë kombëtarë:

“Shpreha mirënjohjen time më të thellë për çdo individ dhe familje arbëreshe që e ruan këtë trashëgimi me aq dashuri, krenari dhe përkushtim. Arbëreshët nuk janë vetëm ruajtës të kujtesës sonë historike; ata janë një pjesë e gjallë e komunitetit shqiptar dhe një pasuri e çmuar e kulturës evropiane.”

Angazhimi diplomatik dhe projektet e reja

Vizita e ministrit shërbeu si platformë për të rikonfirmuar hapat konkretë që Ministria për Evropën dhe Punët e Jashtme po ndërmerr në drejtim të bashkëpunimit shkencor dhe arsimor. Mbështetja për katedrat e gjuhës shqipe në universitetet italiane dhe bashkëpunimi me autoritetet vendore, si Kryetari i Bashkisë Salvatore Paone, mbeten prioritete kyçe.

Një vëmendje e veçantë iu kushtua edhe projekteve që lidhin trojet shqiptare me diasporën historike, si nisma për hapjen e një institucioni të ri muzeal në Shqipëri. Ministri Hoxha përmendi gjithashtu hapjen e Muzeut të ri të Arbëreshëve në Vuno, i cili do të shërbejë si qendër moderne e kujtesës, studimit dhe dialogut kulturor:

“Mirëpritëm projektet e reja që synojnë forcimin e lidhjeve me komunitetet arbëreshe. Muzeu i ri në Vuno pritet të jetë një qendër moderne e kujtese, studimi, edukimi dhe dialogu kulturor, duke afruar edhe më shumë Shqipërinë me bijtë dhe bijat e saj arbëreshe.”

Model i bashkëjetesës dhe integrimit evropian

Në analizën e tij, ministri theksoi se suksesi i komunitetit arbëresh qëndron te aftësia për t’u integruar plotësisht në strukturën shoqërore italiane pa humbur asnjë element të identitetit origjinal. Kjo marrëdhënie e bën këtë komunitet një faktor stabiliteti dhe miqësie të palëkundur midis Shqipërisë dhe Italisë.

“Arbëreshët janë sot një urë e gjallë lidhëse midis Shqipërisë dhe Italisë, midis dy brigjeve të Adriatikut dhe Jonit. Ata përfaqësojnë një shembull të vyer se si identiteti mund të ruhet dhe të pasurohet përmes bashkëjetesës, dialogut dhe integrimit.”

Me pak fjalë

Takimi i ministrit Hoxha me komunitetin arbëresh në Kalabri theksoi rëndësinë e trashëgimisë kulturore dhe gjuhësore që këto familje kanë ruajtur për shekuj. Përveç vlerësimeve historike, vizita shërbeu si një hap konkret për forcatimin e lidhjeve diplomatike, arsimore dhe kulturore midis Shqipërisë dhe Italisë, duke ngritur edhe projektet e reja si Muzeu i Arbëreshëve në Vuno.

Personat e përmendur


Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.