Tregu shqiptar i punës po dominohen nga punëtorët aziatikë, lejet e huaj rriten 43%

Tregu shqiptar i punës po ndryshon: 43% rritje e lejeve për të huajt në 2025

Një ndryshim i dukshëm po ndodh në tregun shqiptar të punës, ku mungesa e fuqisë punëtore vendase po shtyn bizneset të kërkojnë staf nga jashtë vendit. Vitet e fundit, prania e punonjësve të huaj, veçanërisht nga vendet aziatike, është rritur ndjeshëm në sektorë të ndryshëm si shërbimet, industria dhe bujqësia.

Sipas të dhënave të Agjencia Kombëtare e Punësimit dhe Aftësive (AKPA), në vitin 2025 janë miratuar 18,156 kërkesa për punësimin e shtetasve të huaj, një rritje prej 43.4% krahasuar me vitin e kaluar. Nga këto, 14,000 leje pune janë dhënë për herë të parë, duke treguar një fluks të lartë të të huajve që vijnë për të punuar në Shqipëri.

Ndryshimi më i dukshëm është evident në shtetet e origjinës së punëtorëve. Shtimi më i lartë i kërkesave ishte nga Filipinet dhe India, secila duke zënë 18% të totalit të kërkesave të miratuara online nga AKPA.

Një tjetër vend që ka shënuar një rritje të konsiderueshme është Egjipti me 15%, ndërsa Turqia përbën 9% të kërkesave. Nga ana tjetër, Kosova dhe Italia kanë një përqindje më të ulët, duke zënë respektivisht 4% dhe 3% të totalit.

Në vitin 2025, janë dhënë 3,251 leje pune për shtetas indianë, një rritje dyfishe krahasuar me vitin e kaluar, dhe 3,279 leje për shtetasit filipinas. Këto numra tregojnë se punëtorët nga këto dy vende janë ndër më të kërkuarit në tregun shqiptar të punës.

Shtetasit e huaj që dëshirojnë të punojnë në Shqipëri duhet të pajisen me Leje Unike, e cila përfshin miratimin e lejes për punësim, dhënien e vizës dhe lejes së qëndrimit. AKPA miraton vetëm lejet e punësimit online, ndërsa proceset për vizën dhe lejen e qëndrimit janë në kompetencën e institucioneve të tjera. Finalizimi i dokumentacionit për Leje Unike bëhet nga Drejtoria e Kufirit dhe Migracionit në Policinë e Shtetit.

Ndryshe nga shtetasit e vendeve të treta, shtetasit e Kosovës dhe Italisë ndjekin procedura të lehtësuara për punësimin. Në vitin 2025, numri i shtetasve nga Kosova të pajisur me leje qëndrimi në Shqipëri arriti në 6,076 persona, një rritje prej 32% krahasuar me vitin e kaluar. Kjo përbën rreth 22% të totalit të lejeve të dhëna.

Për shtetasit e Kosovës, marrëveshja ndërmjet qeverive të Shqipërisë dhe Kosovës në vitin 2022 ka lehtësuar procesin e punësimit. Ata mund të pajisen me Leje Qëndrimi biometrike 5-vjeçare, e cila shërben edhe si leje pune. Ky dokument mund të merret përmes një procedure të thjeshtuar online dhe eliminon nevojën për aplikime të veçanta ose rinovime të shpeshta të lejes së punës.

Për këtë arsye, një pjesë e punësimeve të shtetasve të Kosovës nuk kalojnë në procesin e miratimit të lejeve të punës nga AKPA, duke ndikuar në uljen e numrit të kërkesave të regjistruara nga agjencia. Gjithashtu, shumë shtetas nga Kosova dhe Italia operojnë me bizneset e tyre në Shqipëri, duke mos pasur nevojë të aplikojnë për leje punësimi online.

Numri më i lartë i shtetasve të huaj të pajisur me leje qëndrimi në vitin 2025 ishte nga Italia, me 3,776 persona, që përbëjnë 14% të totalit. Kjo tregon një rritje prej 75% krahasuar me vitin e kaluar. Shtetasit italianë, si anëtarë të Bashkimit Evropian, nuk kanë nevojë për miratim të punësimit nga AKPA. Punëdhënësi ose vetë personi bën vetëm deklarimin e punësimit, duke u njohur të drejtën e punësimit në të njëjtat kushte si shtetasit shqiptarë, përveç në raste të veçanta që kërkojnë shtetësi shqiptare.

Sipas legjislacionit "Për të huajt", pas pesë viteve të qëndrimit të ligjshëm dhe të vazhdueshëm, një i huaj mund të plotësojë kushtet për marrjen e lejes së përhershme. Dokumenti i kësaj leje zëvendësohet çdo dhjetë vjet me procedurë automatike, duke garantuar që statusi i banorit afatgjatë nuk humbet vetëm sepse skadon karta 10-vjeçare.

Pra, një shtetas italian, për shembull, nuk ka nevojë të aplikojë çdo vit për kërkesë punësimi si shtetasit e vendeve që i nënshtrohen kontrollit të tregut të punës. Ai mund të rinovojë lejen e qëndrimit sipas afatit të kontratës, derisa të fitojë leje të përhershme.

Me pak fjalë

Tregu shqiptar i punës po ndryshon me rritjen e lejeve për shtetas të huaj, veçanërisht nga Filipinet dhe India. AKPA ka miratuar 18,156 kërkesa në 2025, një rritje prej 43.4%. Shtetasit e Kosovës dhe Italisë kanë procedura të lehtësuara për punësimin, ndërsa legjislacioni lejon leje të përhershme pas pesë viteve të qëndrimit të ligjshëm.

Personat e përmendur

• Agjencia Kombëtare e Punësimit dhe Aftësive (AKPA) - Agjencia Kombëtare e Punësimit dhe Aftësive

Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.