Konsumi i naftës në kufijtë e Maqedonisë trefishohet: 200 mijë litra karburant blenë ditë pas ditë nga qytetarët shqiptarë
Ndryshimet e mëdha në tregun e karburantit në kufijtë e Maqedonisë së Veriut
Një fenomen i pazakontë po shënohet në pikat kufitare të Maqedonisë së Veriut, ku konsumi i karburantit ka trefishuar në muajt e fundit. Sipas të dhënave zyrtare, të cilat janë konfirmuar edhe nga kryeministri i vendit, Hristijan Mickoski, përdorimi i naftës dhe benzines ka arritur në 2 milionë litra në ditë, një rritje të theksuar krahasuar me periudhat e mëparshme. Nga kjo sasi, rreth 200 mijë litra përbëhen nga blerjet e qytetarëve shqiptarë, të cilët kanë zbuluar një mundësi të re për furnizim me karburant më të lira.
Kjo situatë është rezultat i diferencës së çmimeve midis dy vendeve fqinje. Në Maqedoninë e Veriut, një litër naftë shitet me 1.52 euro, ndërsa në Shqipëri çmimi arrin në 2.1 euro (ose 202 lekë), duke e bërë furnizimin në vendin fqinjë një zgjedhje shumë më tërheqëse për shumë shoferë shqiptarë.
Pse po rritet konsumi i karburantit nga Shqipëria?
Një nga faktorët kryesorë që shtyn qytetarët shqiptarë drejt pikatave kufitare të Maqedonisë është çmimi më i ulët i karburantit. Edhe pse diferenca nuk është e madhe, ajo bëhet e ndjeshme kur merren parasysh sasi të mëdha. Për shembull:
- Nafta: 1.52 euro në Maqedoni vs. 2.1 euro në Shqipëri (40% më e shtrenjtë).
- Benzina: 1.3 euro në Maqedoni vs. 1.8 euro në Shqipëri (rreth 38% më e shtrenjtë).
Sipas tregtarëve lokalë, shumë makina shqiptare furnizohen në Maqedoni edhe para fillimit të krizës së tanishme. Në shkurt të këtij viti, diferenca ishte më e vogël, por pas rritjes së çmimeve në tregun global, diferenca u bë edhe më e theksuar.
Ndërhyrjet e qeverisë maqedonase për stabilizimin e çmimeve
Për të parandaluar rritjen e tepërt të çmimeve, qeveria e Maqedonisë së Veriut ka ndërmarrë masa të ndryshme. Në mars të këtij viti, ajo zbatoi një ulje të TVSH-së nga 18% në 10%, duke shpallur edhe një gjendje krize energjetike. Kjo lejoi lirimin e mazutit nga rezervat shtetërore, duke siguruar furnizim të vazhdueshëm.
Më 5 prill 2026, u mor një vendim i dytë: ulja e TVSH-së mbeti në fuqi deri në përfundimin e krizës, ndërsa u ulën edhe akcizat për naftë dhe benzinë. Konkretisht:
- Akciza për naftë u ul me 0.06 euro cent për litër.
- Akciza për benzinë u ul me 0.03 euro cent për litër.
Kryeministri Mickoski ka theksuar se Maqedonia e Veriut mbetet vendi me çmimet më të ulëta të karburantit në rajon, duke e bërë atë një destinacion tërheqës për qytetarët e vendeve fqinje.
Si po ndikon kjo situatë në Shqipëri?
Në Shqipëri, konsumi vjetor i karburantit arrin në 740 mijë tonë, ose rreth 2000 tonë në ditë. Sipas llogaritjeve, blerjet e karburantit në vende fqinje përbëjnë 15-25% të konsumit total në vend. Shoqata e Shoqërive të Hidrokarbureve vlerëson se midis 300-500 tonë naftë përdoren nga klientët shqiptarë në zonat kufitare të Maqedonisë, ndërsa një tjetër 120-300 tonë konsumohen nga shtetas të huaj që furnizohen në kufi.
Edhe pse qeveria shqiptare ka ndërmarrë disa masa, si ulja e akcizës me 20% për një periudhë të shkurtër, ndryshimet kanë qenë të pakta. Bordi i Transparencës për Karburantet ka përcaktuar një kursim maksimal prej 5 lekë për litër, por kjo nuk ka ndikuar ndjeshëm në diferencën e çmimeve.
Perspektiva për të ardhmen
Ekspertët parashikojnë se tendenca e furnizimit të karburantit në vende fqinje mund të vazhdojë, veçanërisht nëse diferenca e çmimeve mbetet e tillë. Në Mal të Zi dhe Kosovë, edhe pse çmimet janë më të ulëta se në Shqipëri, diferenca nuk është aq e madhe sa ajo midis Shqipërisë dhe Maqedonisë së Veriut.
Për momentin, qeveria maqedonase po përpiqet të mbajë çmimet të qëndrueshme, ndërsa qytetarët shqiptarë vazhdojnë të përfitojnë nga mundësia e furnizimit me karburant më të lira në kufi. Ky fenomen nuk është vetëm një tregues i ndryshimeve ekonomike në rajon, por edhe një sinjal për vendet fqinje për të rishikuar strategjitë e tyre në lidhje me çmimet e energjisë.
Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
