Maqedonia e Veriut rënie në indeksin e lirisë së mediave: Raporti RSF 2025 alarmon
Maqedonia e Veriut bën kthesë negative në indeksin e lirisë së mediave për vitin 2025
Sipas Reporterët pa Kufij (RSF), organizata ndërkombëtare me seli në Paris, Maqedonia e Veriut ka pësuar një rënie të dukshme në Indeksin global të lirisë së mediave, duke u renditur tani në vendin e 45-të nga 180 vende. Ky rezultat e vendos vendin në grupin e shteteve ku gjendja e mediave vlerësohet si “problematike”, duke humbur tre pozicione krahasuar me vitin e kaluar, kur ishte në vendin e 42-të.
Pikë të ulëta në pesë indikatorë kyç
Raporti i RSF për vitin 2025 thekson se Maqedonia e Veriut ka pësuar një rënie në tre nga pesë indikatorët kryesorë që përcaktojnë renditjen:
- Konteksti politik: Ndikimi i qeverisë në mediat publike dhe presioni ndaj gazetarëve të pavarur.
- Kushtet ekonomike: Varfëria e mediave nga reklamat shtetërore dhe mungesa e financimit të qëndrueshëm.
- Siguria e gazetarëve: Rritja e sulmeve verbale dhe kërcënimeve ndaj profesionistëve të medias.
Rezultati i përgjithshëm i vendit është 69,77 pikë (nga 100), duke u ulur nga 70,44 pikë në vitin 2024. Në vitin 2023, Maqedonia ishte renditur në vendin e 36-të, duke treguar një trend të qartë të degradimit të lirisë së mediave gjatë tre viteve të fundit.
Vendi në kontekstin e Ballkanit
Nga vendet e Ballkanit, vetëm Sllovenia (36) dhe Mali i Zi (41) kanë rezultate më të mira se Maqedonia e Veriut. Pas saj renditen:
- Kroacia
- Bosnja dhe Hercegovina
- Shqipëria
- Kosova
- Bullgaria
- Greqia
- Serbia (e renditur më keq në rajon, në vendin e 104-të)
Serbia, veç rënies së theksuar në indeks, ka shënuar edhe rënien më të madhe në Ballkan, duke u zhvendosur nga vendi i 96-të në vitin 2024 në vendin e 104-të në vitin 2025.
Analiza e RSF: Dezinformimi dhe mungesa e profesionalizmit
Sipas RSF, edhe pse gazetarët në Maqedoni nuk punojnë në një mjedis armiqësor fizik, dezinformimi i përhapur dhe mungesa e profesionalizmit kanë ulur besimin e publikut në mediat lokale. Raporti thekson se:
- Media online kanë një rol të rëndësishëm, por shumë portale nuk janë profesionalë dhe riprodhojnë përmbajtje të kopjuara.
- Qeveria shpesh ka një qëndrim të ashpër ndaj gazetarëve, duke i ekspozuar ata ndaj sulmeve dhe kërcënimeve.
- Televizioni mbetet burimi kryesor i informacionit, por kontrolli shtetëror në disa kanale është i dukshëm.
Përgjigja e autoriteteve maqedonase
Deri më tani, nuk ka reagime zyrtare nga qeveria e Maqedonisë së Veriut në lidhje me këtë raport. Megjithatë, aktivistët për të drejtat e medias kanë kërkuar që autoritetet të marrin masa për të përmirësuar kushtet e punës së gazetarëve dhe të garantojnë pavarësinë e mediave.
Historiku dhe rëndësia e indeksit të RSF
Indeksi i lirisë së mediave i Reporterët pa Kufij është një nga raportet më të respektuara në botë, duke u botuar që nga viti 2002. Ai vlerëson kushtet e punës së gazetarëve, nivelin e censurës, pluralizmin e mediave dhe sigurinë e tyre. Vendet që renditen në vendet e para (si Finlanda, Danimarka dhe Islanda) janë shembuj të lartë të liris së medias, ndërsa vendet në fund të listës (si Eritrea, Siria dhe Afganistani) karakterizohen nga censurë e rëndë dhe rrezik i lartë për gazetarët.
Çfarë duhet bërë tani?
Ekspertët thonë se për të përmirësuar pozicionin e Maqedonisë në indeksin e RSF, duhen marrë masa të menjëhershme, duke përfshirë:
- Nxitja e legjislacionit që garanton pavarësinë e mediave publike.
- Luftimi kundër dezinformimit dhe promovimi i gazetarisë investigative.
- Mbrojtja e gazetarëve nga sulmet dhe kërcënimet.
- Nxitja e transparencës në financimin e mediave.
Raporti i RSF 2025 është një paralajmërim i rëndësishëm për Maqedoninë e Veriut dhe të gjithë Ballkanin, duke treguar se liria e mediave është një luftë e vazhdueshme që kërkon angazhim nga të gjitha palët.
Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
