Shqipëria pëson rënie të re në lirinë e shtypit sipas Raportit të "Reporterëve pa Kufij"
Në një zhvillim që shqetëson të gjithë avokatin e medias dhe mbrojtësit e të drejtave të njeriut, Shqipëria pësoi një rënie të re në Indeksin e Lirisë së Shtypit 2024 të publikuar nga organizata ndërkombëtare Reporterët pa Kufij. Ky raport, i cili vlerëson kushtet e punës së gazetarëve në 180 vende të botës, e vendosi Shqipërinë në një pozicion të këqij, duke theksuar rritjen e presionit ndaj medias dhe pengesat në funksionimin e lirë të institucioneve të informimit.
Erisa Xhixho: "Rënia është e pandalshme dhe dëshmon për dobësimin e demokracisë"
Deputetja e Partisë Liberale (PL), Erisa Xhixho, nuk e la pa reagim këtë situatë. Në një deklaratë të dhënë për median, ajo theksoi se rënia e Shqipërisë në renditjen ndërkombëtare është një "tregues i qartë i dobësimit të demokracisë dhe dobësimit të institucioneve të shtetit".
Xhixho foli për një "rënie të pandalshme" nga viti në vit, duke iu referuar të dhënave që e vendosin Shqipërinë në vendin e 83-të në botë për vitin 2024, duke u rënë nga pozicioni i 75-të në vitin 2023. "Ky rezultat është një alarm i madh për të gjithë ne, sepse liria e shtypit është një nga kolonat e demokracisë sonë", shtoi ajo.
Konsekencat e rënies në Indeksin e Lirisë së Shtypit
Raporti i Reporterëve pa Kufij nuk është i pari që paralajmëron për situatën e rëndë të medias në Shqipëri. Në vitin 2023, organizata kishte shprehur shqetësimin e saj për "pengesat administrative, sulmet ndaj gazetarëve dhe mungesën e transparencës në proceset gjyqësore që prekin media".
- Sulmet ndaj gazetarëve: Në vitin 2023, u regjistruan 12 raste të sulmeve fizike dhe të kërcënimeve ndaj gazetarëve, duke përfshirë edhe sulmin kundër Taulant Mëhilli, i cili u godit me shufër ndërsa raportonte nga një protestë.
- Pengesat administrative: Media të pavarura kanë ballafaquar vështirësi në marrjen e licencave dhe në aksesin ndaj informacionit publik, duke e bërë punën e tyre edhe më të vështirë.
- Mungesa e transparencës: Gjykatat shqiptare kanë qenë të ngadalshme në proceset kundër atyre që kërcënojnë gazetarët, duke mos siguruar drejtësi në kohë.
Reagimet ndërkombëtare dhe thirrjet për ndryshim
Organizatat ndërkombëtare si Freedom House dhe Amnesty International kanë shprehur shqetësimin e tyre për situatën në Shqipëri. Në një raport të tyre për vitin 2023, ata theksuan se "Shqipëria po humb gradualisht statusin e saj si vend demokratik, duke u afruar në grupin e vendeve me lirinë e shtypit të kufizuar".
Ndërkohë, Erisa Xhixho ka bërë thirrje për një reagim të shpejtë nga qeveria shqiptare. "Ne duhet të veprojmë menjëherë për të përmirësuar kushtet e medias, për të garantuar lirinë e fjalës dhe për të dënuar çdo formë të presionit ndaj gazetarëve", tha ajo.
Historiku i Shqipërisë në Indeksin e Lirisë së Shtypit
Shqipëria ka një histori të ndërlikuar në këtë indeks. Në vitin 2010, ajo ishte renditur në vendin e 50-të, duke qenë një nga vendet më të mira në rajon për lirinë e shtypit. Megjithatë, gjatë viteve të fundit, ajo ka pësuar një rënie të vazhdueshme:
- 2015: Vendi i 80-të
- 2018: Vendi i 75-të
- 2021: Vendi i 83-të
- 2023: Vendi i 75-të
- 2024: Vendi i 83-të
Kjo rënie e vazhdueshme dëshmon për dobësimin e institucioneve demokratike dhe për rritjen e presionit ndaj medias në vend.
Çfarë duhet bërë tani?
Sipas ekspertëve, për të përmirësuar pozicionin e Shqipërisë në Indeksin e Lirisë së Shtypit, duhen ndërmarrë veprime konkrete:
- Guarantimi i lirisë së fjalës: Qeveria duhet të sigurojë që gazetarët të mund të punojnë në një mjedis të sigurt, pa frikë nga sulmet ose kërcënimet.
- Transparenca në proceset gjyqësore: Gjykatat duhet të jenë më efikase në dënimin e atyre që kërcënojnë gazetarët.
- Përfundimi i reformave ligjore: Ligjet që rregullojnë medias duhet të përmirësohen për të garantuar pavarësinë e tyre.
- Ndërkombëtarizimi i çështjes: Shqipëria duhet të marrë mbështetje nga organizatat ndërkombëtare për të përmirësuar kushtet e medias.
Ndërkohë, Erisa Xhixho ka njoftuar se PL do të paraqesë një propozim ligjor për të përmirësuar kushtet e medias në Shqipëri. "Ne do të punojmë për të mirë të të gjithë, sepse liria e shtypit është e rëndësishme për çdo shoqëri demokratike", tha ajo.
Me rënien e re të Shqipërisë në Indeksin e Lirisë së Shtypit, është e qartë se vendi po ballafaqohet me një sfidë të madhe për të ruajtur statusin e tij demokratik. A do të reagojë qeveria në kohë? Koha do t'i japë përgjigjen.
Burimi i lajmit: balkanweb.com
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
