Zviceranët punojnë më gjatë: Rritja e fuqisë punëtore mbi 64 vjeç në Zvicër
Zviceranët punojnë më gjatë: Një trend në rritje në fuqinë punëtore
Në Zvicër, një fenomen i pazakontë po bëhet gjithnjë e më i dukshëm: një numër gjithnjë e më i madh i qytetarëve zgjedhin të vazhdojnë të punojnë edhe pas moshës standarde të daljes në pension. Sipas të dhënave të fundit nga Anketa e Forcës Punëtore Zvicerane, pjesa e personave të moshës 64 vjeç e lart në fuqinë punëtore ka dyfishuar që nga viti 2005, duke treguar një ndryshim të thellë në mentalitetin dhe strukturën e punës në vend.
Një rritje e dukshme në numrat absolute
Në vitin 2005, rreth 87,000 njerëz punonin pasi kishin arritur moshën standarde të daljes në pension. Deri në vitin 2025, ky numër kishte arritur në 220,000, duke treguar një rritje më shumë se dy herë e gjysmë. Sipas analizave të agjencisë financiare AWP, ky trend nuk është vetëm rezultat i ndryshimeve demografike, por edhe i një ndryshimi në mentalitetin e shoqërisë zvicerane ndaj punës në pleqëri.
Ndryshimet demografike dhe jetëgjatësia e zgjatur
Një nga faktorët kryesorë që kontribuojnë në këtë fenomen është rritja e jetëgjatësisë dhe kalimi i brezit të "baby boomers" në grupmoshën mbi 64 vjeç. Sipas statistikave të përditësuara në prill 2025, rreth 12% e personave mbi 64 vjeç janë të punësuar, krahasuar me vetëm 7% në vitin 2005. Ky ndryshim nuk është i kufizuar vetëm në një gjini: të dy meshkujt dhe femrat kanë po aq më shumë gjasa të vazhdojnë të punojnë pas moshës së pensionimit.
Puna e pjesshme dominon në moshën e avancuar
Një detaj i rëndësishëm që duhet theksuar është se më shumë se gjysma e punëtorëve mbi 64 vjeç janë të vetëpunësuar. Megjithatë, shumica e tyre punojnë me kohë të pjesshme, duke treguar një preferencë për fleksibilitetin në punë. Vetëm rreth një e shtata e tyre janë të punësuar me orar të plotë, duke nënvizuar se shumë individë zgjedhin të punojnë më pak orë për të mbajtur një balancë midis jetës personale dhe profesionale.
Përqindja e fuqisë punëtore mbi 64 vjeç
Në vitin 2025, personat e moshës 64 vjeç e lart përbënin 4.5% të fuqisë punëtore totale në Zvicër, një rritje e theksuar krahasuar me vitin 2005, kur përqindja ishte vetëm 2.1%. Kjo tregon se jo vetëm numri absolut i personave që punojnë pas moshës së pensionimit është rritur, por edhe përqindja e tyre në totalin e fuqisë punëtore ka pësuar një ndryshim të thellë.
Arsyet për këtë trend
Një nga arsyet kryesore për këtë fenomen është krizat financiare dhe nevoja për siguri ekonomike. Shumë individë zgjedhin të punojnë më gjatë për të plotësuar të ardhurat e tyre të pensionit, veçanërisht në kontekstin e kostos së lartë të jetesës në Zvicër. Gjithashtu, ndryshimet në legjislacion kanë lejuar një fleksibilitet më të madh në lidhje me moshën e pensionimit, duke lejuar individët të zgjedhin kur të dalin në pension.
Perspektiva për të ardhmen
Me kalimin e kohës, ky trend është i mundshëm që të vazhdojë të rritet, veçanërisht nëse kushtet ekonomike mbeten të vështira ose nëse legjislacioni vazhdon të bëjë ndryshime në drejtim të një pensionimi më të vonë. Për shoqërinë zvicerane, kjo mund të ketë implikime të mëdha, duke përfshirë ndryshime në sistemin e sigurimeve shoqërore dhe nevojën për të rishikuar politikat e punësimit për grupmoshën e moshuar.
Një gjë është e qartë: Zvicra po ndryshon, dhe me të, po ndryshon edhe mënyra se si ajo trajton moshën e avancuar në kontekstin e punës. Ky trend nuk është vetëm një tregues i ndryshimeve demografike, por edhe i një shoqërie që po përshtatet me reallitetet e reja ekonomike dhe sociale.
Burimi i lajmit: albinfo.ch
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
