Shkencëtarët zbulojnë pse mushkonjat preferojnë disa njerëz më shumë se të tjerët
Shkencëtarët zbulojnë pse mushkonjat preferojnë disa njerëz më shumë se të tjerët
Një ndjenjë e zakonshme gjatë verës është ajo e qenies objektivi i zgjedhur i mushkonjave, ndërsa të tjerët duken të paprekur nga këto insekte. Sipas studiuesve, ky fenomen nuk është thjesht një përshtypje subjektive, por një realitet i mbështetur në biologji dhe kimi.
Entomologët kanë zbuluar se mushkonjat femra – të vetmet që pickojnë, pasi kanë nevojë për gjak për riprodhim – përdorin një kombinim të sinjaleve kimike dhe fizike për të zgjedhur objektivin e tyre. Kjo zgjedhje nuk është e rastësishme, por përcaktohet nga një sërë faktorësh të cilët mund të ndryshojnë nga një person në tjetrin.
“Nuk është një keqkuptim, mushkonjat tërhiqen më shumë nga disa njerëz se nga të tjerët,” tha Frederic Simard, nga Instituti i Kërkimeve për Zhvillim në Francë, duke folur për AFP. Ai megjithatë theksoi se “nuk jemi të gjithë magnetë gjatë gjithë kohës”, duke nënkuptuar se preferencat e mushkonjave ndryshojnë sipas kohës dhe kushteve.
Si e gjejnë mushkonjat njeriun?
Mushkonjat femra përdorin një strategji të shumëfishtë për të lokalizuar objektivin e tyre. Në fazën e parë, ato janë të ndjeshme ndaj dioksidit të karbonit (CO₂), të cilin e nxjerrim gjatë frymëmarrjes. Ky gaz i lejon ato të lokalizojnë njerëzit nga distanca të mëdha.
Sipas Rickard Ignell, një shkencëtar suedez, CO₂ është sinjali i parë që orienton mushkonjat. “Prej më shumë se 100 vjetësh e dimë që mushkonjat tërhiqen nga CO₂,” tha ai. Kur afrohen në një distancë prej rreth 10 metrash, ato fillojnë të dallojnë aromat individuale të trupit, të cilat i ndihmojnë të zgjedhin objektivin më të përshtatshëm.
Në distanca më të afërta, faktorë të tjerë si temperatura dhe lagështia e lëkurës e forcojnë edhe më shumë tërheqjen. Këto sinjale janë të rëndësishme për mushkonjat, pasi i ndihmojnë ato të identifikojnë burimin më të përshtatshëm për ushqim.
Roli i aromës së lëkurës dhe mikrobiomës
Shkencëtarët kanë zbuluar se aroma e lëkurës luan një rol vendimtar në zgjedhjen e objektivit nga mushkonjat. Trupi i njeriut prodhon qindra deri në mijëra përbërje kimike që formojnë një “profil aromatik” unik për secilin individ.
“Është një supë molekulash e prodhuar nga mikrobiota jonë që mund të jetë më ose më pak tërheqëse për mushkonjat,” shpjegoi Simard. Një nga substancat që ka tërhequr vëmendjen e studiuesve është 1-okten-3-ol, i njohur edhe si “alkooli i kërpudhave”, i prodhuar nga zbërthimi i yndyrës së lëkurës. Edhe ndryshime të vogla në këtë përbërje mund të ndikojnë në tërheqjen e mushkonjave.
Studime mbi preferencat e mushkonjave
Një studim i fundit i kryer mbi mushkonjën Aedes aegypti testoi reagimin e insekteve ndaj 42 grave në një mjedis laboratorik. Rezultatet treguan se mushkonjat preferonin më shumë disa persona, përfshirë gratë shtatzëna, të cilat prodhonin më shumë përbërje aromatike specifike.
Studiuesit identifikuan 27 komponime aromatike nga rreth 1,000 të mundshme që ndikojnë në tërheqjen e mushkonjave. Kjo zbulim mund të ndihmojë në zhvillimin e strategjive më efikase për kontrollin e këtyre insekteve.
Me pak fjalë
Mushkonjat preferojnë disa njerëz më shumë se të tjerët për shkak të një kombinimi të sinjaleve kimike dhe fizike, duke përfshirë CO₂, aromën e lëkurës, temperaturën dhe lagështinë. Studimet kanë treguar se mikrobioma e lëkurës dhe përbërjet e tilla si 1-okten-3-ol luajnë një rol kyç në këtë proces. Zbulimet e fundit mund të ndihmojnë në zhvillimin e metodave më efikase për kontrollin e mushkonjave.
Personat e përmendur
- Frederic Simard - Frederic Simard
- Rickard Ignell - Rickard Ignell
Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
