Shqiptarët protestojnë kundër korrupsionit: Revolta kundër kastës politike jo Trump
Shqiptarët protestojnë kundër korrupsionit: Revolta kundër kastës politike, jo kundër Trump
Protestat e vazhdueshme në Shqipëri kanë tërhequr vëmendjen ndërkombëtare, duke u interpretuar gabimisht si një revoltë kundër Presidentit amerikan Donald Trump ose kundër Izraelit. Sidoqoftë, shqiptarët që marrin pjesë në këto protesta kanë deklaruar qartë se objektivi i tyre nuk është as Trump, as Izraeli, por sistemi politik korrupt të vendit.
Protestat, të cilat kanë zgjatur për më shumë se tre javë, janë nisur pas një incidenti të dhunshëm në plazhin e Zvërnecit, në jug të Shqipërisë. Në këtë incident, rojet private të sigurisë kanë përdorur forcë kundër protestuesve që kundërshtonin ndërtimin e një resorti luksoz, të financuar nga Jared Kushner, dhëndri i Trump, dhe investitorë nga Gjiri Persik. Projekti, i vlerësuar në më shumë se 4 miliardë dollarë, përfshin edhe ishullin e Sazanit, një zonë të shpallur "peizazh të mbrojtur".
Incidenti në plazh ka nxitur zemërimin e publikut kundër qeverisë së Edi Rama, kryeministrit shqiptar që ka qenë në pushtet që nga viti 1998. Protestuesit akuzojnë qeverinë për korrupsion, shitjen e tokës publike miqve të tyre në biznes dhe mosrespektimin e interesave të popullit.
Elis Kodra, 33 vjeç, një nga protestuesit, ka deklaruar: "Askush këtu nuk proteston kundër Trump apo Izraelit. Ne po protestojmë kundër gjithçkaje tjetër." Ai ka thënë se Shqipëria është qeverisur nga të njëjtët politikanë që kanë mbetur në pushtet që nga rënia e komunizmit, duke u përqëndruar në interesat e tyre personale.
Qeveria shqiptare ka përpjekur të shuajë zemërimin duke hequr licencat e dy kompanive private të sigurisë të përfshira në incident, duke shkarkuar shefin lokal të policisë dhe duke urdhëruar heqjen e gardhit metalik në plazh. Megjithatë, protestat kanë vazhduar, duke u kthyer në një lëvizje të gjerë popullore që përfshin të rinj dhe të moshuar.
Një nga simbolat e protestave është pankarti i vendosur çdo natë në bulevardin qendror të Tiranës: "Albania is not for sale" ("Shqipëria nuk është për shitje"). Protestuesit kanë brohoritur thirrje si "Rama në burg, Berisha në burg", duke iu drejtuar edhe ish-kryeministrit Sali Berisha, liderit të partisë kryesore opozitare.
Edi Rama ka deklaruar se nuk ka nënshkruar asnjë kontratë për projektin e resortit dhe se ishulli i Sazanit, i cili është në qendër të projektit, nuk është shitur dhe nuk do të shitet. Ai ka thënë se pretendimet për nisjen e ndërtimeve janë pjesë e një "uragani histerie dixhitale".
Sidoqoftë, protesta ka marrë përmasa ndërkombëtare, duke u interpretuar si një revoltë kundër korrupsionit të familjes Trump dhe kundër ndërtimeve të dëmshme për mjedisin. Figurat e majta amerikane, si senator Bernie Sanders dhe moderatorja Rachel Maddow, kanë shprehur mbështetje për protestuesit, duke i quajtur ata pararojë të rezistencës kundër "oligarkisë globale".
Nga ana tjetër, teoricienët e konspiracionit të së djathtës kanë përqafuar teori të ndryshme, duke pretenduar se protestat janë nxitur nga Irani, Greqia ose se kanë motive antisemitike. Këto pretendime janë hedhur poshtë nga protestuesit vendas, të cilët kanë deklaruar se lëvizja është kundër korrupsionit vendor dhe jo kundër ndonjë grupi të jashtëm.
Baki Goxhaj, 41 vjeç, aktivist pro-palestinez dhe mysliman praktikues, ka thënë: "Kjo lëvizje nuk është kundër Trump dhe as kundër hebrenjve. Është kundër qeverisë sonë shumë të korruptuar." Ai ka theksuar se shqiptarët janë të shqetësuar për shitjen e tokës publike dhe përdorimin e saj për interesat e një pakice.
Problemi i pronësisë së tokës në Shqipëri ka rrënjë të thella në historinë e vendit. Pas rënies së komunizmit, shumë familje kanë luftuar në gjykatë për rimarrjen e tokës së konfiskuar nga regjimi komunist. Gentian Mocka, 56 vjeç, ka treguar se familja e tij ka luftuar për dekada për të rimarrë 91 hektarë tokë, e cila më pas u përvetësua me mashtrim nga një avokat lokal që ka punuar për Artur Shehu, një shqiptar që jeton në Miami.
Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar ka lëshuar një urdhër arresti për Artur Shehu, duke e akuzuar për blerje toke dhe përdorimin e projekteve ndërtimore për pastrim parash të trafikantëve të drogës. Të ardhurat nga shitja e tokës janë ngrirë, por vetë shitja mbetet në fuqi.
Edi Rama ka deklaruar se protestuesit janë të lirë të mblidhen në mënyrë paqësore, por ka theksuar se protestat nuk do ta ndalin projektin e resortit të Kushner. "Nuk do të anulohet. Kjo është e sigurt," ka thënë ai.
Me pak fjalë
Protestat në Shqipëri janë një revoltë kundër korrupsionit vendor dhe shitjes së tokës publike, jo kundër Donald Trump ose Izraelit. Qeveria shqiptare ka përpjekur të shuajë tensionet, por protestat vazhdojnë duke u kthyer në një lëvizje popullore të gjerë. Ndërkombëtarisht, protesta është interpretuar gabimisht si një revoltë kundër Trump, duke iu atribuar vëmendje të panevojshme çështjeve të huaja ndërsa problemi kryesor mbetet korrupsioni vendor.
Personat e përmendur
Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
