Studimi: Tetë zakone që mund të zgjasin jetën deri në 24 vjet

Jun 6, 2026 - 05:02
Studimi: Tetë zakone që mund të zgjasin jetën deri në 24 vjet

Tetë faktorë të stilit të jetesës që mund të zgjasin jetën me dekada

Një studim i gjerë i kryer në Shtetet e Bashkuara ka zbuluar se adoptimi i tetë zakoneve të shëndetshme në moshën e mesme mund të zgjasë jetën me dekada. Këto zakone përfshijnë mospirjen e duhanit, një dietë të ekuilibruar, gjumin e mirë, menaxhimin e stresit, aktivitetin fizik, marrëdhëniet shoqërore pozitive, konsumin e moderuar të alkoolit dhe shmangien e varësisë nga drogat opioide.

Rezultatet, të paraqitura në takimin vjetor NUTRITION 2023 të Shoqatës Amerikane për Ushqyerjen, bazohen në analizën e të dhënave nga pothuajse 720,000 veteranë ushtarakë në SHBA. Grupi i moshës 40 deri në 99 vjeç u ndoq për të vlerësuar ndikimin e këtyre zakoneve në jetëgjatësi.

Zakone që kanë ndikimin më të madh në jetëgjatësi

Sipas gjetjeve, aktiviteti fizik, mospirja e duhanit dhe mospërdorimi i drogave opioide janë faktorët që kanë ndikimin më të madh në jetëgjatësi. Këto zakone reduktojnë rrezikun e vdekjes me:

  • 46% për ata që janë aktivë fizikisht;
  • 29% për ata që nuk pinë duhan;
  • 38% për ata që shmangin varësinë nga drogat opioide.

Ndërsa minimizimi i stresit, një dietë e mirë, mospirja e tepërt e alkoolit dhe gjumi i mirë janë të lidhura me një reduktim rreth 20% të rrezikut të vdekjes. Edhe marrëdhëniet shoqërore pozitive kanë një efekt pozitiv, duke reduktuar rrezikun e vdekjes me rreth 5%.

Rezultatet për meshkuj dhe femra

Gjetjet tregojnë se gratë 40-vjeçare me të gjitha tetë zakonet e shëndetshme mund të jetojnë mesatarisht 21 vjet më gjatë se gratë pa asnjë nga këto zakone. Për meshkujt e të njëjtit moshatar, diferenca është edhe më e madhe: ata mund të presin të jetojnë 24 vjet më gjatë.

Në moshën 60 vjeç, të dyja gjinitë mund të presin rreth 17 deri në 18 vite jetë shtesë nëse kanë të gjitha tetë zakonet e mira. Burrat 40-vjeçarë pa asnjë nga këto zakone kanë një jetëgjatësi mesatare prej 62 vjeç, ndërsa ata me të gjitha tetë zakonet mund të arrijnë moshën 86 vjeç. Për gratë, ndryshimi është nga 66 vjeç në 88 vjeç.

Rëndësia e adoptimit të hershëm të zakoneve të shëndetshme

Dr. Xuan-Mai Nguyen, autori kryesor i studimit nga Kolegji i Mjekësisë Carle Illinois, thekson se “zakonet e jetesës së shëndetshme mund të parandalojnë shkaqet themelore të sëmundjeve kronike, duke ndihmuar njerëzit të jetojnë më gjatë, deri në të tetëdhjetat dhe jo në të gjashtëdhjetat.” Ai shton se edhe ndryshime të vogla në moshën 40, 50 ose 60 vjeç kanë vlerë dhe mund të kontribuojnë në një jetë më të gjatë dhe më të shëndetshme.

Sipas studimit, pasja e të gjitha tetë zakoneve të shëndetshme lidhet me një ulje prej 87% të rrezikut të vdekjes së hershme. Kjo tregon se investimi në shëndet në moshën e mesme mund të ketë efekte të qëndrueshme në jetëgjatësi.

Me pak fjalë

Një studim amerikan zbulon se adoptimi i tetë zakoneve të shëndetshme në moshën e mesme mund të zgjasë jetën me dekada. Aktiviteti fizik, mospirja e duhanit dhe shmangia e drogave opioide janë faktorët me ndikimin më të madh. Burrat mund të fitojnë deri në 24 vjet jetë shtesë, ndërsa gratë deri në 21 vjet. Edhe në moshën 60 vjeç, ndryshime të vogla mund të kenë efekte të rëndësishme në jetëgjatësi.

Personat e përmendur


Burimi i lajmit: shendeti.com.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.