Bosnja lider në Ballkan për mbledhjen e të ardhurave buxhetore, Kosova dhe Shqipëria mbeten në fund
Bosnja lider në Ballkan për mbledhjen e të ardhurave buxhetore, ndërsa Kosova dhe Shqipëria mbeten në fund
Vendet e Ballkanit Perëndimor kanë bërë hapa të konsiderueshëm në rritjen e të ardhurave buxhetore në raport me Prodhimin e Brendshëm Bruto (PBB). Sipas të dhënave të Fondit Monetar Ndërkombëtar për vitin 2025, Bosnja dhe Hercegovina, Serbia dhe Mali i Zi arrijnë të mbledhin mbi 40% të PBB-së, ndërsa Shqipëria, Kosova dhe Maqedonia e Veriut qëndrojnë në nivele shumë më të ulëta, duke mos arritur të kalojnë as pragun e 33%.
Bosnja dhe Hercegovina jo vetëm që ka nivelin më të lartë të të ardhurave në raport me PBB-në në rajon, por gjithashtu regjistron edhe rritjen më të shpejtë vjetore në vitin 2025. Të ardhurat e saj buxhetore kanë rritur nga 41.3% në vitin 2024 në 42.5% në vitin 2025, duke shënuar një rritje prej 1.2 pikë përqindjeje. Kjo përmirësim është rezultat i ecurisë së mirë të taksave indirekte dhe mbledhjes së TVSH-së, të cilat janë nxitur nga inflacioni dhe konsumi i qëndrueshëm i brendshëm.
Autoritetet boshnjake kanë arritur të kapitalizojnë flukset ekonomike duke forcuar pozicionin e tyre buxhetor, pavarësisht nga sfidat e fragmentimit të brendshëm. Kjo rritje e qëndrueshme e të ardhurave buxhetore e vendos Bosnjën në krye të rajonit, duke u dalluar ndjeshëm nga vendet fqinje.
Serbia gjithashtu konfirmon një pozicion të fortë në rajon, duke regjistruar një rritje konstante të treguesve të saj fiskalë. Nga 40.5% e PBB-së në vitin 2024, Serbia arriti në 41.0% në vitin 2025, duke shënuar një rritje prej 0.5 pikë përqindjeje. Kjo përmirësim reflekton peshën e madhe të Serbisë në prodhimin industrial rajonal dhe aftësinë e saj për të vjelë të ardhura të konsiderueshme nga investimet e huaja direkte dhe sektori i eksporteve.
Sistemi fiskal serb përfitohet nga një bazë e gjerë tatimore dhe kontrolli i rreptë mbi performancën e ndërmarrjeve publike dhe private, gjë që e mbënë atë të krahasueshëm me sistemet e vendeve të zhvilluara europiane.
Mali i Zi përbën një përjashtim në rajon, pasi është i vetmi vend që shënon një rënie të të ardhurave si përqindje e PBB-së në vitin 2025. Treguesi u ul nga 40.7% në vitin 2024 në 40.3% në vitin 2025, duke u tkurrur me -0.4 pikë përqindjeje. Kjo rënie nuk lidhet me dobësimin e ekonomisë, por me rritjen më të shpejtë të PBB-së nominale, e nxitur nga turizmi dhe investimet e huaja, krahasuar me ritmin e arkëtimeve tatimore.
Maqedonia e Veriut gjithashtu shënon përmirësim, me të ardhurat buxhetore që u zhvendosën nga 31.8% në vitin 2024 në 32.2% në vitin 2025, duke shënuar një rritje prej 0.4 pikë përqindjeje. Kjo përmirësim është rezultat i stabilitetit të politikave tatimore dhe përpjekjeve të qeverisë për të harmonizuar legjislacionin fiskal me standardet e Bashkimit Evropian. Maqedonia e Veriut ka rritur efikasitetin në mbledhjen e detyrimeve nga bizneset e mëdha, duke siguruar një rrjedhë të qëndrueshme të të ardhurave për arkën e shtetit.
Kosova gjithashtu shfaq një trend rritës në arkëtimet e saj buxhetore, duke dëshmuar një konsolidim të vazhdueshëm të institucioneve të mbledhjes së të ardhurave. Nga 29.9% në vitin 2024, Kosova arriti në 30.4% në vitin 2025, duke shënuar një rritje prej 0.5 pikë përqindjeje. Ky progres është rezultat i luftës kundër ekonomisë formale, reformave në Doganë dhe Administratën Tatimore, si dhe rritjes së transparencës në deklarimin e të ardhurave personale. Këto masa kanë ndihmuar në krijimin e një hapësire më të madhe fiskale për investime publike.
Në këtë kontekst rajonal, Shqipëria vazhdon të mbetet në nivele relativisht të ulëta të mbledhjes së të ardhurave në raport me madhësinë e ekonomisë së saj. Sipas shifrave të FMN-së, të ardhurat si përqindje e PBB-së për Shqipërinë u rritën nga 28.2% në vitin 2024 në 28.3% në vitin 2025, duke shënuar një përmirësim minimal prej vetëm 0.1 pikë përqindjeje. Kjo rritje e vogël reflekton sfidat kronike që përballet Shqipëria në zgjerimin e bazës tatimore, duke përfshirë nivelin e lartë të informalitetit në sektorë kyç si turizmi, ndërtimi dhe bujqësia.
Ndonëse reformat në digjitalizimin e administratës tatimore dhe procesi i fiskalizimit kanë dhënë disa rezultate, ato ende nuk kanë sjellë një kthesë rrënjësore që do ta afronte Shqipërinë me mesataret rajonale apo evropiane të mbledhjes së të dhënave kapitale.
Me pak fjalë
Bosnja dhe Hercegovina udhëheq në Ballkan për mbledhjen e të ardhurave buxhetore, duke arritur 42.5% të PBB-së në vitin 2025. Serbia dhe Mali i Zi gjithashtu kanë performanca të larta, ndërsa Kosova dhe Shqipëria mbeten në fund të rendit, me nivele shumë të ulëta të mbledhjes së të ardhurave. Përmirësime të vogla janë shënuar në Maqedoninë e Veriut, ndërsa Shqipëria vazhdon të përballet me sfida të mëdha në zgjerimin e bazës tatimore.
Personat e përmendur
Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
