Referendumet kantonale në Zvicër: Çfarë ndryshimesh priten në qershor
Referendumet kantonale në Zvicër: Çfarë ndryshimesh priten në qershor
Më 14 qershor, qytetarët zviceranë do të shprehen në referendumet kantonale për një sërë nishmash federale dhe çështjesh lokale me rëndësi të madhe. Votimet do të ndikojnë në politika të ndryshme, duke përfshirë imigracionin, taksat, orarin e bizneseve dhe kushtet e punës.
Nisma federale: Imigracioni dhe shërbimi civil
Një nga nismat më të diskutueshme është ‘Jo 10 milionëve’, e cila kërkon kufizimin e imigracionit nga BE në Zvicër për të parandaluar rritjen e mëtejshme të popullsisë. Rezultati i këtij referendumi do të përcaktojë nëse sistemi aktual mbetet i pandryshuar ose nëse do të vendosen kufij të rinj.
Një tjetër çështje federale është ndryshimi i Aktit të Shërbimit Civil, i cili propozon që alternativa ndaj shërbimit ushtarak të bëhet më pak tërheqëse përmes rritjes së kushtet për pjesëmarrje. Votuesit do të vendosin nëse e mbështesin këtë ndryshim apo jo.
Bazeli: Ndryshime në sistemin tatimor
Në kantonin e Bazelit, qytetarët do të votojnë për një ndryshim të rëndësishëm në sistemin e taksave. Propozimi parashikon që kompanitë me më shumë se 50 punonjës të detyrohen të zbrisin direkt nga pagat një pjesë të të ardhurave për taksa, duke i transferuar ato në kanton. Ata që nuk dëshirojnë të marrin pjesë mund të zgjedhin të mos bëjnë këtë. Kjo iniciativë ka nxitur debate të gjera për përgjegjësinë personale dhe ndërhyrjen e qeverisë.
Gjeneva: Hapja e dyqaneve të dielave
Banorët e Gjenevës do të votojnë për një ndryshim në ligjin që rregullon orarin e hapjes së dyqaneve. Nëse aprovohet, bizneset do të mund të hapen deri në orën 17:00 më 31 dhjetor dhe dy të diela në vit. Puna e së dielës do të jetë vullnetare, me një shtesë page 100% ose kohë pushimi të barabartë.
Vaud: Futja e pages minimale
Në kantonin e Vaud, votuesit do të vendosin për futjen e një pages minimale prej 23 frangash në orë, e cila do të indeksohet automatikisht me koston e jetesës. Kundërpropozimi parashikon gjithashtu një pagë minimale kantonale, por me ndryshime në negociatat kolektive. Kjo iniciativë synon të garantojë një standard të mirë jetese për të gjithë punonjësit.
Cyrihu: Ndryshime në sigurimin shëndetësor dhe strehim
Në Cyrih, votuesit do të shprehen për tre iniciativa të ndryshme në lidhje me strehimin:
- Pronësia e shtëpisë: Kërkon që në projektet e strehimit të financuara nga kantoni ose komunat, të krijohet një numër i barabartë i apartamenteve të zëna nga pronarët dhe atyre me qira.
- Strehim më i përballueshëm: Propozon krijimin e një institucioni publik kantonal për ndërtimin, mirëmbajtjen dhe qirimin e strehimit të përballueshëm, me një investim të paktën 500 milionë frangash.
- Dëbimet e padrejta: Kërkon kufizimin e rritjes së qirave pas rinovimeve dhe konvertimeve, si dhe ndalimin e konvertimit të apartamenteve me qira në apartamente luksoze.
Kundërpropozimet nga Parlamenti dhe qeveria lokale synojnë të sigurojnë një furnizim të mjaftueshëm të strehimit brenda tre viteve, duke u fokusuar në nevojat e banorëve.
Me pak fjalë
Referendumet kantonale në Zvicër në qershor do të ndikojnë në politika të ndryshme, duke përfshirë imigracionin, taksat, orarin e bizneseve, pagesat minimale dhe strehimin. Votuesit do të vendosin nëse pranojnë ndryshime të mëdha në sistemet ekzistuese, duke u përballur me debate të gjera sociale dhe ekonomike.
Personat e përmendur
Burimi i lajmit: albinfo.ch
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
