Georgievski: Tekstet shkollore gënjenin, partizanët kryenin masakra masive ndaj kundërshtarëve
Ish-kryeministri Ljubço Georgievski, në deklaratën e tij më të fundit, ka hapur një temë kontroverse që lidhet me historiografinë jugosllave dhe mitet e Luftës së Dytë Botërore, duke pretenduar se lëvizja partizane kishte edhe anën e saj të errët, e cila për dekada ishte fshehur nga programet zyrtare arsimore.
Sipas Georgievskit, ajo që për breza të tërë mësohej në shkolla ishte larg së vërtetës së plotë. Ai thekson se hapësira e ish-Jugosllavisë ishte skenë e përplasjeve të përgjakshme, të cilat ishin shumë më të ndërlikuara sesa ndarja e thjeshtë në “të mirë” dhe “të këqij”.
Ai kujton se në Bosnjë dhe Hercegovinë u zhvillua lufta civile më e egër gjatë Luftës së Dytë Botërore, në të cilën kroatët, myslimanët, serbët dhe partizanët luftuan mes tyre deri në shfarosje.
Por ajo që ai veçon veçanërisht është veprimtaria e njësive partizane, sidomos gjatë periudhës 1942-1943.
“Pra, kuptojmë dhe mësojmë se edhe partizanët, gjatë viteve 1942-1943, kryenin masakra masive në Mal të Zi dhe në Bosnjë”, thotë Georgievski.
Ai shton se, ndonëse në tekstet zyrtare shkollore krimet u atribuoheshin gjithmonë vetëm çetnikëve, realiteti historik tregon, sipas tij, se edhe partizanët ishin autorë të likuidimeve brutale ndaj popullsisë civile.
Ky fenomen në histori njihet si “devijimi majtist”.
“Edhe pse në tekstet tona masakrat u atribuoheshin vetëm çetnikëve, kjo tashmë ka edhe një emër – i ashtuquajturi devijim majtist. Kur partizanët, në praktikë, kryenin masakra ndaj popullsisë që nuk donte të bashkohej me ta në Bosnjë dhe Hercegovinë, si dhe shumë mite të tjera rreth asaj ushtrie jugosllave”, thekson ai, duke vënë në pikëpyetje imazhin e një lëvizjeje antifashiste të pagabueshme.
Georgievski shkon edhe një hap më tej, duke kritikuar mënyrën se si paraqiten sukseset kryesore ushtarake të udhëheqjes së atëhershme jugosllave. Ai arrin në përfundimin se pas ofensivave të lavdëruara shpesh fshiheshin humbje të mëdha dhe të panevojshme.
“Kuptojmë se në të gjitha ofensivat, fitorja kryesore e Shtabit të Përgjithshëm dhe e Titos ishin masakrat e rënda ndaj atyre forcave partizane që kishin”, përfundon Georgievski.
Këto qëndrime përfaqësojnë një kritikë të drejtpërdrejtë ndaj paradigmës historike të ndërtuar gjatë dekadave dhe hapin hapësirë për debat rreth asaj se deri në çfarë mase historia e këtyre trevave ka qenë subjekt i censurës ideologjike dhe romantizimit të fitimtarëve.
Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
