Gjykata Supreme e SHBA-së rrëzon Trump: Kush lind në Amerikë është shtetas amerikan

Jul 1, 2026 - 10:01
Gjykata Supreme e SHBA-së rrëzon Trump: Kush lind në Amerikë është shtetas amerikan

Gjykata Supreme e SHBA-së vendos kundër Trump: Shtetësia për të gjithë ata që lindin në Amerikë

Gjykata Supreme e Shteteve të Bashkuara, me një vendim historik të marrë me shumicë votash 6-3, ka rrëzuar një urdhër ekzekutiv të presidentit Donald Trump, duke vendosur se administrata e tij nuk mund të përdorë mjete ligjore për të shfuqizuar ius soli — të drejtën e shtetësisë për të gjithë ata që lindin në territorin amerikan.

Në vendimin e tyre, gjyqtarët kanë theksuar se “shtetësia është e drejta për të marrë pjesë lirisht në komunitetin politik tonë. Amendamenti i 14-të i Kushtetutës, i miratuar në vitin 1868, garanton këtë të drejtë çdo personi të lindur në këtë vend”, ka thënë John Roberts, Kryetari i Gjykatës Supreme, duke lexuar vendimin që riafirmon një parim të thellë kushtetues.

Vendimi nuk është unanim ndërmjet gjyqtarëve konservatorë. Ndërsa shumica e 6-3 ka mbështetur qëndrimin se urdhri ekzekutiv i Trump shkel ligjin federal, gjyqtarët Samuel Alito, Clarence Thomas dhe Neil Gorsuch kanë shprehur mendime të kundërta. Alito ka shkruar se “ky është një nga vendimet më të rëndësishme, por Gjykata ka gabuar rëndë duke interpretuar Amendamentin e 14-të si një mjet për t’i dhënë shtetësi praktikisht kujtdo që lind në këtë vend, përfshirë fëmijët e turisteve që vizitojnë SHBA-n”.

Një ndarje tjetër është evidentuar edhe ndërmjet gjyqtarëve konservatorë. Amy Coney Barrett, kandidatja e Trump për Gjykatën Supreme, ka votuar me gjyqtarët liberalë, ndërsa Brett Kavanaugh ka qenë në minorancë në një segment të vendimit, duke argumentuar se urdhri i presidentit shkel Amendamentin e 14-të, por ka mbështetur shumicën në aspektin se ai shkel ligjin federal.

Presidenti Trump ka përdorur këtë temë gjatë fushatës së tij politike, duke e quajtur “turizëm të lindjes” një praktikë të padrejtë dhe duke premtuar se do ta shfuqizonte atë nëse do të rizgjidhej. Në një postim në Truth Social, ai ka thënë se “’Ius soli’ është një e keqe për vendin” dhe ka kërkuar Kongresin të miratojë një ligj që ta shfuqizojë këtë praktikë. Ai ka lavdëruar Kinën, duke pretenduar se ajo nuk e aplikojnë këtë parim, dhe ka shtuar se “Kongresi duhet të fillojë të punojë sot për të shfuqizuar një praktikë të kushtueshme dhe të padrejtë”.

Sidoqoftë, analistët politikë vënë në dukje se republikanët në Kongres kanë pak motiv për të ndjekur këtë iniciativë, veçanërisht në prag të zgjedhjeve të mesit të mandatit. Shumica e amerikanëve mbështesin ius soli, dhe një ndryshim i tillë ligjor mund të ndikojë negativisht në mbështetjen e zgjedhësve konservatorë. Për më tepër, një iniciativë e tillë mund të ndërlikojë garën për presidencën në vitin 2028, duke e bërë atë një temë shumë diskutuese dhe potencialisht të dëmshme për kandidatët republikanë.

Kryetari i Dhomës së Përfaqësuesve, Mike Johnson, një aleat i ngushtë i Trump, ka kritikuar Gjykatën Supreme, duke e quajtur atë “shumë zhgënjyese” dhe duke theksuar se “jus soli është abuzuar nga turizmi ad hoc”.

Me pak fjalë

Gjykata Supreme e SHBA-së ka vendosur se të gjithë ata që lindin në territorin amerikan kanë të drejtë të konsiderohen shtetas, duke rrëzuar një urdhër ekzekutiv të presidentit Donald Trump. Vendimi ka nxitur debate ndërmjet gjyqtarëve konservatorë, ndërsa presidenti ka kërkuar Kongresin të miratojë një ligj për ta shfuqizuar këtë praktikë. Sidoqoftë, një ndryshim i tillë ligjor mund të jetë i vështirë për t’u realizuar në prag të zgjedhjeve.

Personat e përmendur


Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.