Inflacioni zhvlerëson rritjen e pagave në Kosovë: paga reale 17% më e ulët se nominale
INSTAT: Paga reale në Kosovë 17% më e ulët se ajo nominale për shkak të inflacionit të lartë
Të dhënat e fundit të INSTAT për tremujorin e fundit të 2025 tregojnë se paga mesatare nominale bruto në Kosovë ka arritur 86,000 lekë, por vlera reale e saj është vetëm 72,225 lekë. Kjo paraqet një diferencë prej 14,759 lekësh ose 17% në favor të pagës nominale, duke treguar se inflacioni po zhvlerëson rritjen e të ardhurave të qytetarëve.
Paga reale mesatare mujore bruto indeksohet me inflacionin bazë (2020=100), duke treguar se me 86,000 lekë sot, një qytetar blen të njëjtat mallra që në vitin 2020 i blinte me 72,000 lekë. Kjo dëshmon se edhe pse pagat nominale kanë rritur, fuqia blerëse e tyre ka pësuar një rënie të thellë gjatë tre viteve të fundit.
Hendeku ndërmjet pagës reale dhe nominale ka pësuar zgjerim gradual: në fillim të vitit 2023 diferenca ishte 12%, ndërsa në tremujorin e fundit të 2025 ajo është rritur në 17%. Ky fenomen është rezultat i inflacionit të akumuluar që nga viti 2020, i cili ka ulur vlerën reale të të ardhurave të qytetarëve.
Sipas ekspertëve, standardi i jetesës në Kosovë po përballet me presion të rëndë, pasi rritja e pagave nuk ka arritur të kompensojë shtrenjtimin e jetesës. Konsumatorët kanë një fuqi blerëse dukshëm më të dobët se në fillim të dekadës, duke ndikuar negativisht në konsum dhe rritjen ekonomike.
Një faktor kyç është vonesa e tregut të punës. Ndërsa punëdhënësit rrisin pagat nominale për të mbajtur stafin, këto rritje shpesh nuk janë të mjaftueshme për të mbuluar inflacionin e mbledhur gjatë muajve të mëparshëm. Kjo vonesë krijon një disproporcion ndërmjet rritjes së të ardhurave dhe shtrenjtimit të jetesës.
Politikat fiskale gjithashtu luajnë një rol negativ. Rritja nominale e pagave e kalon individin në një fashë tatimore më të lartë, duke bërë që një pjesë e madhe e rritjes së pagës të shkojë për taksa. Kjo zvogëlon fuqinë blerëse reale të qytetarëve, ndërsa inflacioni vazhdon të presionojë mbi standardin e tyre të jetesës.
Zinxhirët e furnizimit të paqëndrueshëm dhe fluktuacionet e monedhës kanë kontribuar gjithashtu në rënien e vlerës reale të të ardhurave. Rritja e pagave, e cila në shumë raste është rezultat i presioneve të fuqisë punëtore sesa i rritjes së produktivitetit, ka stimuluar edhe më shumë rritjen e çmimeve, duke ulur në mënyrë efektive vlerën reale të pagave.
Me pak fjalë
Inflacioni i lartë në Kosovë ka zvogëluar fuqinë blerëse të pagave reale me 17% krahasuar me ato nominale. Edhe pse pagat nominale kanë rritur, shtrenjtimi i jetesës dhe politikat fiskale kanë zvogëluar vlerën reale të të ardhurave, duke rritur presionin mbi standardin e jetesës të qytetarëve.
Personat e përmendur
Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
