BE ndërhyn: Kosovës i duhet stabiliteti institucional për integrimin evropian
Zyra e Bashkimit Evropian në Prishtinë ndjek me shqetësim zhvillimet në Kuvendin e Kosovës lidhur me zgjedhjen e presidentit të ri. Në një deklaratë të lëshuar gjatë ditëve të fundit, zëdhënësi i BE-së në Kosovë, Nikola Gaon, ka theksuar se të gjitha palët politike janë të detyruara të zbatojnë Kushtetutën dhe të gjejnë kompromisin e nevojshëm për të siguruar stabilitetin institucional.
“BE-ja në Kosovë po monitoron ngushtë zhvillimet në Kuvend. Është përgjegjësi e të gjithë aktorëve politikë që të zbatojnë Kushtetutën e Kosovës, të arrijnë kompromisin e nevojshëm dhe të sigurojnë stabilitetin institucional në interes të qytetarëve të Kosovës”, ka deklaruar Gaon për Gazeta Express, duke iu referuar gjithashtu edhe krizës politike të vitit të kaluar.
Një vit i humbur: Pse 2025 duhet të jetë ndryshe
Duke u mbështetur në deklaratat e mëparshme të BE-së, Gaon ka cilësuar vitin 2025 si “vit i humbur” për Kosovën, duke theksuar se vendi duhet të përshpejtojë reformat dhe të vazhdojë rrugën e integrimit në Bashkimin Evropian. “Është në interes të Kosovës të përfitojë nga mbështetja e ofruar nga BE-ja dhe të zbatojë planet e caktuara për reforma”, ka shtuar ai.
Ndër instrumentet kryesore të mbështetjes së BE-së për Kosovën përmendet Plani i Rritjes, i cili parashikon 882.6 milionë euro për realizimin e 13 hapa reformash deri në vitin 2026. Përveç kësaj, janë parashitur edhe fonde shtesë përmes programeve IPA (216 milionë euro) dhe WBIF (205 milionë euro), të cilat kërkojnë ratifikim nga institucione të funksionuara si Qeveria dhe Kuvendi.
BE-ja kërkon partnerë institucionalë të stabilë
Në deklaratën e tij, zëdhënësi i BE-së ka theksuar se institucioni që ai përfaqëson është i gatshëm të vazhdojë mbështetjen për Kosovën, por kërkon partnerë që të jenë të gatshëm për bashkëpunim institucional. “BE-ja është këtu për të vazhduar mbështetjen e saj, por kjo kërkon institucione funksionale dhe partnerë të besueshëm”, ka thënë Gaon.
Pse kjo ngjarje ka rëndësi sot? Në kontekstin e tensionit politik të vazhdueshëm dhe vonesave në proceset demokratike, deklarata e BE-së shërben si një sinjal i rëndësishëm për elitën politike kosovare. Mosrespektimi i Kushtetutës dhe vonesat në zgjedhjen e presidentit mund të pengojnë avancimin e vendit në rrugën e integrimit evropian, duke rrezikuar gjithashtu fondet e mëdha që BE-ja ka parashikuar për Kosovën. Stabiliteti institucional nuk është vetëm një kërkesë politike, por një kusht thelbësor për zhvillimin ekonomik dhe social të vendit.
Çfarë duhet bërë tani?
Sipas ekspertëve, Kosovës i mungojnë dy elementë kyç për të përmbushur kriteret e BE-së: qeverisja e qëndrueshme dhe reformat e thelluara në drejtim të sundimit të ligjit. Pa këto, edhe financimi i BE-së mund të bëhet i kushtëzuar, duke rrezikuar stabilitetin e ardhshëm të vendit.
Pyetje të zakonshme (People Also Ask)
Pse BE-ja ndërhyn në zgjedhjen e presidentit të Kosovës?
BE-ja ka një interes të drejtpërdrejtë në stabilitetin e Kosovës, pasi vendi është në rrugën e integrimit evropian. Një krizë politike e zgjatur mund të pengojë avancimin e reformave dhe të rrezikojë fondet e mëdha që BE-ja ka parashikuar për Kosovën.
Çfarë pasoja ka viti 2025 i quajtur "i humbur"?
Viti 2025 ka qenë i karakterizuar nga vonesat në reforma dhe mosmarrëveshje politike, gjë që ka penguar avancimin e Kosovës në rrugën e integrimit evropian. Pa reforma të shpejta, vendi mund të humbasë mundësinë për të përfituar nga fonde të mëdha si Plani i Rritjes.
Si mund të përmirësohet situata në Kosovë për të përmbushur kriteret e BE-së?
Kosova duhet të sigurojë institucione funksionale, të zbatojë reformat e nevojshme në drejtim të sundimit të ligjit dhe të përmbushë kriteret e BE-së për sundimin e ligjit, korrupsionin dhe të drejtat e njeriut. Gjithashtu, duhet të ketë një qeveri të qëndrueshme dhe të gjejë kompromise politike për të avancuar proceset demokratike.
--- Lista e personave të përfshirë:
Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
