BE nuk mund t’i jep statusin e kandidatit Kosovës pa mbështetjen e 27 shteteve
Pse BE s’mund të vendosë vetë statusin e kandidatit për Kosovën?
Një nga pyetjet më të rëndësishme në procesin e anëtarësimit të Kosovës në Bashkimin Evropian është se pse Kosova nuk mund të marrë statusin e kandidatit vetëm me vendimin e Komisionit Evropian ose Këshillit të BE-së. Përgjigja është e thjeshtë: BE nuk është një vend, por një bashkim i 27 shteteve anëtare, dhe secili vend ka të drejtën e vetos në vendime kyçe.
Çfarë duhet të bëjë Kosova për t’i bindur të gjitha 27 shtetet?
Shtetet anëtare të BE-së kanë interes të ndryshëm për Kosovën, duke filluar nga siguria dhe stabiliteti në Ballkan, deri te marrëdhëniet ekonomike dhe politike. Për këtë arsye, Kosova duhet të përmbushë kriteret e Kopenhagës dhe të sigurojë mbështetjen e të gjitha shteteve, duke përfshirë edhe ato që kanë rezerva si Spanja, Greqia ose Qipro.
- Kriteret e Kopenhagës: Stabiliteti demokratik, sundimi i ligjit, të drejtat e njeriut dhe ekonominë e tregut.
- Marrëdhëniet me vendet fqinje: Normalizimi i marrëdhënieve me Serbinë është një kërkesë thelbësore për shumë shtete.
- Reformat e brendshme: Lufta kundër korrupsionit dhe përmirësimi i sistemit gjyqësor janë të domosdoshme.
Si ndikon pozicioni i secilit vend në procesin e anëtarësimit?
Secili nga 27 shtetet anëtare ka një zë të barabartë në procesin vendimmarrës të BE-së. Për shembull:
- Franca dhe Gjermania: Mbështesin hapjen e negociatave, por kërkojnë reforma të thella.
- Spanja: Ka rezerva për njohjen e Kosovës si shtet, duke e lidhur atë me çështjen e Katalonjës.
- Qipro: E lidh statusin e Kosovës me marrëdhëniet me Turqinë dhe çështjen e njohjes së Republikës Turke të Qipros së Veriut.
- Sllovenia dhe Kroacia: Mbështesin Kosovën, por kërkojnë përmbushjen e të gjitha kërkesave.
Çfarë thotë zyrtarët e BE-së për këtë proces?
Zyrtarët e Zyrës së Bashkimit Evropian në Kosovë kanë theksuar se “BE nuk mund të jep statusin e kandidatit vetëm me një vendim të brendshëm, por duhet të ketë konsensus ndërmjet të gjitha shteteve anëtare”. Kjo do të thotë se edhe nëse Komisioni Evropian rekomandon hapjen e negociatave, Këshilli i BE-së mund ta bllokojë këtë proces nëse një ose më shumë shtete kanë rezerva.
Çfarë mund të bëjë Kosova tani?
Kosova duhet të vazhdojë me reformat e domosdoshme dhe të punojë për përmirësimin e marrëdhënieve me Serbinë. Në të njëjtën kohë, ajo duhet të angazhojë aktivisht të gjitha shtetet anëtare të BE-së përmes diplomacisë dhe lobimit. Një nga hapat e rëndësishëm ishte takimi i fundit midis Vjosa Osmani dhe zyrtarëve të BE-së, ku u theksua nevoja për përmbushjen e kriteret dhe angazhimin e vazhdueshëm.
Perspektiva për të ardhmen
Edhe pse procesi është i gjatë dhe i ndërlikuar, Kosova ka bërë progres në disa fusha, si reforma e sistemit gjyqësor dhe lufta kundër korrupsionit. Megjithatë, mbështetja e të gjitha 27 shteteve është e domosdoshme për t’i dhënë statusin e kandidatit. Nëse Kosova arrin të përmbushë kriteret dhe të sigurojë mbështetjen e të gjitha shteteve, ajo mund të hapë negociatat e anëtarësimit në vitin 2025 ose më vonë.
Me pak fjalë:
- BE nuk mund të jep statusin e kandidatit vetëm me vendimin e Komisionit ose Këshillit.
- Secili nga 27 shtetet anëtare ka të drejtën e vetos.
- Kosova duhet të përmbushë kriteret e Kopenhagës dhe të sigurojë mbështetjen e të gjitha shteteve.
- Reformat e brendshme dhe normalizimi i marrëdhënieve me Serbinë janë kyç.
- Procesi mund të zgjasë edhe disa vite, por progresi është i dukshëm.
Burime të tjera:
Burimi i lajmit: zhurnal.mk
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali Kosova.Today.
